عوامل زیادی میتوانند باعث شکستن دندان شوند. مثلا وقتی با دندان خوراکی های خیلی سفت را می شکنیم یا وقتی دندان پوسیده باشد احتمال لب پر شدن یا شکستگی زیاد است و در این شرایط ترمیم دندان شکسته اهمیت زیادی پیدا می کند.
دندان شکسته فقط درد ایجاد نمی کند، بلکه ظاهر چهره و لبخند را هم خراب می کند. اگر این اتفاق برای دندان های جلو بیفتد تاثیر ظاهری آن بیشتر خواهد بود.
این دندان ها بیشتر از بقیه در خطر پوسیدگی و خراب شدن کامل قرار دارند. اگر درمان نشوند ممکن است کاملا از دست بروند. به همین دلیل ترمیم دندان های شکسته بسیار مهم است و باید با روش های درست و تخصصی انجام شود.

منظور از شکستگی و آسیب های جزئی دندان چیست؟
هر آسیبی که به لایه سخت بیرونی یا بخش زیرین دندان وارد شود نوعی شکستگی دندان به حساب می آید. اگر این مشکل زود تشخیص داده شود معمولا می توان آن را کنترل کرد و در بسیاری از مواقع حتی دوباره به وضعیت طبیعی برگرداند.
دلایل شکستن دندان
گاز زدن به اجسام سخت:
گاهی هنگام جویدن خوراکی های سفت ممکن است بخشی از دندان بشکند و احتیاج به ترمیم داشته باشد. این اتفاق بیشتر به دلیل خوردن شیرینی سفت هسته میوه یخ یا استخوان رخ می دهد.
دندانقروچه:
افرادی که دندان قروچه می کنند معمولا بی اختیار و بیشتر شب ها این کار را انجام می دهند. فشار زیاد باعث می شود دندان ها ساییده شوند. یا ترک بردارند و در نتیجه کار به ترمیم دندان شکسته برسد.

آسیب در اثر ضربه:
ضربه ای که به دهان چانه یا فک وارد شود می تواند باعث شکستن دندان شود و در چنین مواقعی ترمیم دندان شکسته اهمیت زیادی دارد.
بیماری های لثه:
پیشرفت بیماری لثه و از دست رفتن استخوان می تواند ریشه دندان را ضعیف کرده و احتمال شکستگی آن را افزایش دهد.
انواع شکستگی دندان
شکستگی کریز لاین:
ساده ترین نوع شکستگی دندان است و به شکل ترک های کوچک روی مینای دندان دیده می شود. اغلب درد ندارد اما ممکن است ترک تا عاج دندان ادامه یابد. این نوع شکستگی معمولا ناشی از ضربه، برخورد جسم سخت یا تغییرات دمایی است و در چنین مواردی ترمیم دندان شکسته لازم است.
شکستگی کاسپ دندان:
در این نوع شکستگی سطح جونده دندان آسیب می بیند. که معمولاً باعث درد هنگام جویدن می شود. معمولاً درد شدیدی ندارد اما اگر درمان نشود، آسیب گسترش می یابد. ترمیم آن اغلب با پرکردن یا قرار دادن تاج دندان انجام می شود. تا عملکرد و استحکام دندان حفظ شود.

ترک دندان:
وقتی ترک از تاج دندان شروع شده و تا زیر لثه ادامه پیدا کند، دندان ترک خورده نامیده می شود. این ترک ممکن است باعث حساسیت به سرما و گرما شود یا بدون علامت باشد. اگر ترک به پالپ برسد، انجام درمان ریشه ضروری است.
دو نیم شدن دندان:
در صورت درمان نشدن ترک، دندان ممکن است به دو نیم تقسیم شود. این حالت معمولاً به کشیدن دندان منجر می شود، هرچند در مواردی نادر امکان حفظ و ترمیم دندان شکسته با درمان ریشه وجود دارد.
شکستگی عمودی ریشه:
این شکستگی در ریشه دندان ایجاد می شود و اغلب علائم خارجی ندارد. معمولاً با رادیوگرافی قابل مشاهده است. بعد از درمان ریشه، ترمیم کاسپ برای پیشگیری از این نوع شکستگی لازم است.
روشهای ترمیم دندان شکسته
کانتورینگ یا پولیش:
در شکستگی های جزئی، دندانپزشک با صیقل دادن و گرد کردن لبه های دندان، ظاهر آن را اصلاح می کند. این روش سریع، بدون درد و معمولا در یک جلسه انجام می شود.
این روش ظاهر دندان را طبیعی نشان می دهد و لبه های تیز یا ناهموار را برطرف می کند. همچنین باعث راحتی جویدن و جلوگیری از آسیب به بافت های اطراف دندان می شود. معمولاً کانتورینگ می تواند پس از ترمیم جزئی یا پر کردن دندان کاربرد داشته باشد.
روکش ونیر:
ونیر گزینه مناسب و از روش های محبوب ترمیم دندان شکسته است. این روکش نازک علاوه بر زیبایی مانع گسترش آسیب و پوسیدگی می شود. و معمولاً ظرف یک تا دو هفته آماده می شود.
این روکش نازک روی سطح دندان چسبانده می شود. ونیر معمولاً ظاهر طبیعی و ماندگاری بالایی دارد. این روش به ویژه زمانی مناسب است که بخش بزرگی از تاج دندان آسیب دیده باشد اما ریشه سالم باقی مانده باشد.
پرکردن دندان با مواد:
از رزین کامپوزیت برای پرکردن و بازسازی بخش از دست رفته دندان در صورت شکستگی استفاده میشود. و ظاهر طبیعی آن را حفظ می کند. این روش سریع، بدون درد و مناسب برای شکستگی های جزئی و سطحی است.

ایمپلنت:
در شکستگی های شدید که ترمیم دندان شکسته ممکن نباشد، دندان کشیده شده و ایمپلنت جایگزین آن می شود. در این روش، دندان آسیبدیده کشیده شده و یک پایه تیتانیومی در فک قرار می گیرد که نقش ریشه دندان را دارد. سپس تاج مصنوعی روی این پایه نصب می شود و دندان ظاهری طبیعی و عملکردی مشابه دندان سالم ایجاد می کند. ایمپلنت ماندگار است و از تحلیل استخوان فک جلوگیری می کند و گزینه ای مناسب برای بازگرداندن زیبایی و جویدن راحت است.
درمان کانال ریشه یا عصبکشی:
در صورت آسیب به پالپ که عصب دچار التهاب یا عفونت شده باشد، درمان ریشه برای حفظ دندان انجام میشود.
در این روش بافت آسیب دیده برداشته شده و کانال های دندان تمیز و پر می شوند تا درد کاهش یابد و عفونت از بین برود. پس از عصبکشی، معمولاً دندان با ترمیم یا تاج پوشانده می شود تا مقاومت و عملکرد طبیعی خود را بازیابد و از شکستگی های بعدی جلوگیری شود.
جای گذاری تاج دندان:
زمانی که در شکستگی ریشه سالم باقی مانده است، به جای بخش از دست رفته دندان تاج مصنوعی فلزی یا سرامیکی قرار می گیرد. این تاج به صورت سفارشی ساخته می شود.
جمعبندی
شکستگی دندان همیشه بهتر است هر چه سریع تر ترمیم شود با اینکه نیاز به درمان فوری ندارد در غیر این صورت ترک ها عمیق تر شده و احتمال از دست رفتن دندان افزایش می یابد.
ترمیم به موقع دندان نه تنها آسیب را محدود می کند بلکه از گسترش مشکل به سایر دندان ها هم جلوگیری می کند.
لطفا در انتها نظرات خود را ثبت کنید.
منابع: پر کردن دندان ویکی پدیا

اگر دندانم در اثر ضربه بشکنه، اولین کار چیه؟ باید تکه شکسته رو نگه دارم؟
بله حتماً! تکه شکسته رو در شیر یا بزاق دهان نگه دارید و سریعاً به دندانپزشک مراجعه کنید. گاهی اوقات میتوان آن تکه را دوباره چسباند.
من شبها دندان قروچه میکنم. آیا نایت گارد واقعاً جلوی شکستگی رو میگیره؟ یا فقط برای ساییدگی خوبه؟
نایت گارد سفارشی برای جلوگیری از شکستگی ناشی از فشار دندانقروچه حیاتی است و فشار را پخش میکند. این کار، یک سرمایهگذاری عالی برای نجات دندانهایتان است!
بین پر کردن با کامپوزیت و روکش، از نظر طول عمر کدام بهتره؟ دندان آسیبدیده، دندان عقبیه.
برای دندانهای عقبی که فشار زیادی تحمل میکنند، تاج دندان (روکش) به دلیل پوشش کامل، استحکام و طول عمر بالاتری دارد و ریسک شکستگی مجدد را کم میکند.
اگر دندان ترک بخوره و درد نداشته باشه، از کجا بدونم نیاز به عصبکشی داره یا نه؟
بدون معاینه نمیتوان فهمید. ترکهای سطحی معمولاً درد ندارند. اگر ترک به عصب (پالپ) رسیده باشد، نیاز به عصبکشی است. هر ترک مشکوکی را سریعاً با دندانپزشک چک کنید.
چه زمانی دیگه دندان غیرقابل نجات محسوب میشه و باید ایمپلنت بشه؟
زمانی که شکستگی به ریشه دندان به صورت عمودی رسیده باشد، دندان معمولاً غیرقابل نجات است. در این شرایط، ایمپلنت بهترین جایگزین دائمی است.